تهدیدی پنهان: کنترل از راه دور فرمان، ترمز یا گاز خودرو

به گزارش مجله ماشین، با هوشمندتر شدن خودروها و افزایش استفاده از سیستم‌های متصل به اینترنت، مفهوم امنیت خودرو دیگر فقط به قفل و دزدگیر محدود نمی‌شود. یکی از نگران‌کننده‌ترین تهدیدات در دنیای خودروهای مدرن، امکان کنترل از راه دور فرمان، ترمز یا پدال گاز از طریق حملات سایبری است؛ موضوعی که مستقیماً با جان سرنشینان در ارتباط است و زنگ خطری جدی برای آینده حمل‌ونقل محسوب می‌شود.

خودروهایی که به اینترنت، اپلیکیشن موبایل، GPS و سیستم‌های نرم‌افزاری پیشرفته مجهز هستند، در کنار مزایا، با ریسک‌های امنیت سایبری خودرو نیز روبه‌رو شده‌اند؛ ریسک‌هایی که در صورت سوءاستفاده، می‌توانند به حوادث جبران‌ناپذیر منجر شوند.

کنترل از راه دور خودرو یعنی چه؟

کنترل از راه دور خودرو به حالتی گفته می‌شود که فردی بدون حضور فیزیکی در داخل خودرو، بتواند به‌صورت غیرمجاز عملکرد بخش‌های حیاتی مانند:

• فرمان

• ترمز

• شتاب و گاز

را تحت تأثیر قرار دهد. این نوع نفوذ معمولاً از طریق ضعف‌های نرم‌افزاری و ارتباطات اینترنتی خودرو اتفاق می‌افتد و یکی از جدی‌ترین مصادیق هک خودروهای هوشمند به شمار می‌رود.

دلایل رایج آسیب‌پذیری خودروها در برابر کنترل از راه دور

۱. اتصال دائمی خودرو به اینترنت

خودروهای جدید برای مسیریابی، خدمات آنلاین و به‌روزرسانی نرم‌افزار به اینترنت متصل هستند. اگر این ارتباط به‌درستی ایمن‌سازی نشود، می‌تواند به دروازه‌ای برای نفوذ هکرها تبدیل شود.

۲. پیچیدگی بالای نرم‌افزارهای خودرو

خودروهای مدرن دارای ده‌ها واحد کنترلی الکترونیکی هستند. هرچه سیستم پیچیده‌تر باشد، احتمال وجود باگ و نقص امنیتی نیز بیشتر می‌شود.

۳. ضعف در طراحی امنیت سایبری خودرو

برخی خودروسازان تمرکز اصلی خود را روی امکانات رفاهی و فروش گذاشته‌اند و امنیت سایبری را در اولویت‌های بعدی قرار داده‌اند؛ موضوعی که ریسک کنترل از راه دور خودرو را افزایش می‌دهد.

۴. اپلیکیشن‌های موبایل ناامن

اپلیکیشن‌های کنترل خودرو اگر به‌درستی طراحی نشوند، می‌توانند امکان دسترسی غیرمجاز به سیستم‌های خودرو را فراهم کنند.

بیشتر بخوانید: مقایسه امنیت خودروهای وارداتی با خودروهای داخلی: کدام امن‌ترند؟

پیامدهای خطرناک کنترل از راه دور فرمان، ترمز یا گاز

کنترل از راه دور خودرو فقط یک تهدید دیجیتال نیست، بلکه می‌تواند پیامدهای واقعی و خطرناکی داشته باشد، از جمله:

• بروز تصادف‌های عمدی یا ناخواسته

• تهدید مستقیم جان راننده و سرنشینان

• ایجاد ناامنی در جاده‌ها

• کاهش اعتماد عمومی به خودروهای هوشمند

این موضوع باعث شده امنیت خودروهای متصل به اینترنت به یکی از دغدغه‌های اصلی کارشناسان صنعت خودرو تبدیل شود.

راه‌حل‌ها و اقدامات پیشگیرانه

۱. تقویت امنیت نرم‌افزاری خودرو

استفاده از رمزنگاری قوی، احراز هویت چندمرحله‌ای و تست‌های امنیتی منظم می‌تواند احتمال نفوذ را کاهش دهد.

۲. به‌روزرسانی منظم سیستم‌های خودرو

به‌روزرسانی نرم‌افزاری خودرو نقش مهمی در رفع آسیب‌پذیری‌های شناخته‌شده دارد و نباید نادیده گرفته شود.

۳. بهبود امنیت اپلیکیشن‌های خودرویی

اپلیکیشن‌های موبایل باید مطابق استانداردهای امنیتی طراحی و به‌طور مداوم بررسی شوند.

۴. تدوین استانداردهای ملی و بین‌المللی

وجود قوانین و استانداردهای الزام‌آور برای امنیت سایبری خودرو می‌تواند سطح ایمنی کلی صنعت را افزایش دهد.

نکات مهم برای کاربران عادی

اگرچه بخش زیادی از مسئولیت امنیت خودرو بر عهده خودروسازان است، اما کاربران نیز می‌توانند با رعایت چند نکته ساده ریسک را کاهش دهند:

• نصب به‌روزرسانی‌های رسمی خودرو

• استفاده نکردن از اپلیکیشن‌های غیرمعتبر

• عدم اتصال خودرو به شبکه‌های وای‌فای ناشناس

• توجه به هشدارهای امنیتی خودرو

کنترل از راه دور فرمان، ترمز یا گاز یکی از جدی‌ترین تهدیدات امنیتی خودروهای مدرن است که نشان می‌دهد فناوری، در کنار مزایا، چالش‌های بزرگی نیز به همراه دارد. افزایش آگاهی کاربران، توجه جدی خودروسازان به امنیت سایبری و تدوین قوانین شفاف می‌تواند نقش مهمی در کاهش این تهدید ایفا کند.

در دنیایی که خودروها روزبه‌روز هوشمندتر می‌شوند، امنیت دیگر یک گزینه نیست، بلکه یک ضرورت حیاتی است.

نویسنده: محمدجواد شبیری