شوک آلومینیومی به خودروسازی جهان
به گزارش مجله ماشین، ایران با پاسخی موشکی و پهپادی به تنشهای اخیر در منطقه، نه تنها مسیر ترانزیت در تنگه هرمز را نشانه رفت، بلکه مستقیماً خطوط تولید یکی از مهمترین فلزات استراتژیک جهان، یعنی آلومینیوم، را در کشورهای حاشیه خلیج فارس مختل کرد. این اقدام جسورانه، که از دیدگاه بلومبرگ، اقتصاد جهانی را «به هم ریخت»، قیمت آلومینیوم را به بالاترین سطح خود در چهار سال اخیر رسانده است.
تا پیش از این، نگرانیها عمدتاً بر اختلال در ترانزیت دریایی متمرکز بود، اما حملات اخیر، صنعت آلومینیوم کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس را که سهم قابل توجهی در حدود ۱۰ درصد عرضه جهانی دارند، در معرض یک لرزه تاریخی قرار داد. این حملات، نگرانی از انتقال را فراتر برده و مستقیماً شریانهای حیاتی تولید را هدف قرار داده است.
در اواخر ماه مارس، دو مجتمع تولید آلومینیوم در منطقه هدف قرار گرفتند:
مُصَحّر الطویله امارات (EGA): این واحد عظیم با ظرفیت سالانه ۱.۶ میلیون تن، به گفته کارشناسان، عملاً برای مدت طولانی از مدار تولید خارج شده است. خسارت وارده به حدی است که احتمالاً تا ۱۲ ماه زمان برای بازیابی کامل آن نیاز است، چرا که تصلب فلز مذاب در کوره، ترمیم آن را بسیار دشوار کرده است.
مجتمع آلبا در بحرین: این کارخانه نیز که سالانه ۱.۶۲ میلیون تن ظرفیت تولید دارد، متحمل خسارت شد.
در مجموع، بیش از ۳.۲ تا ۳.۵ میلیون تن از ظرفیت تولید سالانه آلومینیوم منطقه از دست رفته است که معادل نیمی از کل تولید خاورمیانه است. این کاهش چشمگیر، بازار جهانی را با کسری قابل توجهی مواجه کرده است.
بلافاصله پس از این رویدادها، قیمت آلومینیوم در بازارهای جهانی، بهویژه در بورس لندن، از مرز ۳,۵۰۰ دلار در هر تن عبور کرد و به اوج خود در چهار سال اخیر رسید. بانک «ناتیکسیس» پیشبینی میکند که بازاری که پیش از این با مازاد ۲۰۰ هزار تنی روبرو بود، اکنون با کسری حداقل ۱.۳ میلیون تنی دست و پنجه نرم خواهد کرد.
این تحولات، مستقیماً بر صنایع خودروسازی اروپا و آمریکا سایه افکنده است. با توجه به مصرف صدها کیلوگرم آلومینیوم در هر خودرو، کمبود احتمالی ۱.۵ میلیون تنی در زنجیره تأمین، میتواند تولید این صنعت حیاتی را با چالش جدی مواجه کند.
تحلیلگران «استاندارد اند پورز» تأکید دارند که هدف قرار دادن آلومینیوم خلیج فارس، صرفاً یک اقدام نظامی نبوده، بلکه انتخاب هوشمندانهای برای اعمال فشار اقتصادی بر غرب بوده است؛ چراکه بخش عمده تولیدات این منطقه به بازارهای آمریکا، اروپا و ژاپن صادر میشود. هرگونه افزایش قیمت آلومینیوم، مستقیماً هزینههای تولید را برای مصرفکنندگان غربی افزایش میدهد.
حتی در صورت بازگشایی احتمالی تنگه هرمز، بازگشت صنعت آلومینیوم منطقه به چرخه تولید، ماهها به طول خواهد انجامید. علاوه بر این، کارشناسان معتقدند نحوه بازگشایی آبراه و احتمال دریافت عوارض عبور از سوی ایران، میتواند معادلات لجستیک جهانی را برای همیشه دگرگون کند.
