کشنده مرسدس بنز اکتروس Black Edition / ملاقات با ستاره کهکشانیها
فهرست مطالب:
مجله ماشین – نوشته: عماد احمدیوسفی / در میان انبوهی از محصولات برتر تجاری مرسدس بنز یک کشنده است که جایگاه خاصی در میان علاقهمندان به این برند دارد. آکتروس Black Edition 1861 چه از لحاظ فنی و چه از دید طراحی ظاهری، به عنوان نماد کامیونهای مرسدس بنز شناخته میشود. با کمک و تلاش دوست عزیزمان آقای «محمد مهدی براری» فرصتی فراهم شد تا در یک روز گرم تابستان با یک دستگاه کشنده آکتروس بلک ادیشن ملاقاتی داشته باشیم.
نام کامیون با نام گوتلیب دایملر گره خورده است و نه تنها آغاز تولید کامیون بلکه سیر تکامل آن را نیز میتوان در مجموعه ای به نام دایملر بنز جستجو کرد.

تاریخچه کشنده مرسدس بنز اکتروس
در پاییز 1896 یک وسیله نقلیه شبیه به گاری کشیده مجهز به پیشرانه 2 سیلندر با حداکثر ظرفیت 5/1 تن از سوی شرکت دایملر DMG معرفی شد. ابتدا این کامیون یا واگن باری، با پیشرانه عقب ساخته میشد ولی در ادامه پیشرانه به زیر صندلی راننده منتقل و در آخر روی محور جلو نصب شد.
از سویی یکسال قبل «کارل بنز» توانسته بود تحولی در حمل و نقل عمومی بوجود بیاورد. ساخت اولین اتوبوس جهان توسط بنز با ظرفیت 8 نفر نوید رقابت سختی را بین این دو تولید کننده آلمانی میداد. اما وی رویکردی متفاوت در پیش گرفت و به سمت ساخت و تولید کامیونهای سبک رفت.
خودروهایی با ظرفیت 300 کیلوگرم و پیشرانههایی با حداکثر خروجی 3 اسببخار که یکسال بعد با افزاش حجم به 2650 سیسی و خروجی 5 اسببخار ظرفیت این خودروها نیز به 400 کیلوگرم افزایش یافت. تلاش دو تولید کننده برای به چالش کشیدن یکدیگر وارد مرحله تازهای شد. در سال 1897 دایملر اولین کامیون سبک خود را معرفی کرد و این در حالی بود که در سوی مقابل بنز خودروهای سنگین خود را به پیشرانههای 14 اسببخاری مجهز و ظرفیت آنها را به 5 تن افزایش داده بود.
هفت سال پس از مرگ «گوتلیب دایملر» در سال 1907 محصولی جدیدی از سوی شرکت دایملر موتورن گزل شافت با پیشرانه 28 اسببخاری معرفی شد که رقیب قدری برای کامیونهای 28 اسببخاری بنز محسوب میشدند.
در سالهای بعد توجه ارتش آلمان به خودروهای تجاری موجب شد هر دو شرکت از منابع مالی دولت استفاده برده و پیشرفتهای زیادی را برای خود رقم بزنند. به این ترتیب هم این دو سازنده قادر به توسعه کامیونهای قویتر و با اطمینانتر بودند و هم دسترسی به این خودروها را در هر زمانی برای ارتش امکان پذیر میساخت.
در سال 1911 شرکت بنز با خرید Suddeutsche Automobilfabrik به شرکت Benz-Werke تغییر نام داد. با آغاز جنگ جهانی اول در سال 1914 کامیونهای 5 تن بنز به لطف پیشرانههای قویتر اقتدار بیشتری به نسبت کامیونهای دایملر از خود نشان میدادند.
پیشرانههای ساخت بنز قادر به تولید 28 تا 40 اسببخار توان و پیشرانههای رقیب یعنی دایملر تنها قادر به تولید 22 تا 38 اسببخار بودند. در آغاز جنگ اول جهانی این کامیونهای جدید بنز بودند که قدرت نمایی میکردند.
تولید کامیونهای 6 تن بنز با پیشرانههای 50 اسببخاری و مجهز به چرخهای فولادی و محور عقب با لاستیکهای دو تایی، نشانی از برتری این سازنده نسبت به رقیب هموطنش بود.

پس از پایان جنگ در سال 1918 این دو شرکت همچنان روی ساخت کامیونهای نظامی متمرکز بودند. در سال 1922 باز هم دنیا شاهد ابداع دیگری از بنز بود که یک کامیون را مجهز به چرخ پنجم (صفحه ریش) جهت اتصال به یک تریلر (گاری با کاربریهای مختلف) معرفی کرد.
یکسال بعد بنز مدل جدیدی با نام OB با پیشرانههای 8/8 لیتری و توان 50 اسببخار در کلاس 5 تن معرفی کرد. در همین راستا دایملر نیز که نمیخواست بیشتر از این هزینههای رقابتش با بنز بالا برود سیستم تزریق سوخت جدیدی (تزریق سوخت با هوای فشرده) را معرفی کرد که سالیان بعد مورد استفاده سازندگان مختلفی قرار گرفت.
سرانجام این رقابت سخت و تاریخی در سال 1926 با ادغام این دو سازنده و شکل گیری Daimler- Benz AG برای همیشه به تاریخ پیوست.
اولین کامیون تولید شده توسط شرکت جدید در سال 1927 در نمایشگاه بینالمللی کامیون و خودروهای ویژه کلن به نمایش در آمد.
مدل L1 مجهز به یک پیشرانه بنزینی 7/3 لیتر و تولید 45 اسببخار تا 3500 کیلوگرم ظرفیت، مدل L5 مجهز به پیشرانه بنزینی 1/8 لیتری و توان 70 اسببخار تا مجموع 5000 کیلوگرم و مدلهای N1 و N2 نیز برای بخش سبک از جمله محصولات جدید دایملر بنز بودند.
برجستهترین محصول این شرکت پیشرانه دیزلی 6 سیلندر با نام OM5 بود که روی کامیونهای مدل N56 نصب شد که قادر به تولید 95 اسببخار توان و ارائه حداکثر ظرفیت 5/8 تن بود.
با استفاده از شاسی و پیشرانه N56 اولین اتوبوس دیزلی جهان نیز از سوی بنز معرفی شد و در همین سال مرسدس بنز پیشرانههای بنزینی 6 سیلندر خود را به 110 اسببخار توان افزایش داد.
سال 1932 و در اوج رکود بزرگ اقتصادی، دایملر بنز پیشرانه جدیدی به نام OM59 را تولید کرد که روی محصول جدید خود Lo2000 با توان 55 اسببخار و حداکثر ظرفیت 2 تن مورد استفاده قرار گرفت. همچنین مدل سنگین L5000 در کلاس 5 تن با دو پیشرانه بنزینی و دیزلی روانه بازار شد.
پس از بحرانهای ناشی از جنگ دوم جهانی و زمانی که اقتصاد آلمان دوباره روی پای خود ایستاد درخواست کامیون در عرض 5 سال سه برابر شده بود و این فرصتی برای دایملر بنز بود تا کامیونهای خود را از هر جهت توسعه داده و نتیجه آن معرفی کامیونهای قدرتمند سه محور L8500، L6500 و L10000 در سال 1935 شد.
موتور 6 سیلندر دیزلی این کامیونها دارای 5/12 لیتر حجم و توان فوق العاده 150 اسببخار با کابینی آیرودینامیک و شیشههای جلوی یک تکه روانه بازار شد. در بخش کامیونهای سبک نیز دو مدل L1100 و L2000 از سوی دایملر بنز معرفی شد.
در سال 1938 شرکت دایملر بنز با توجه به محدودیتهای قانونی که از سوی ارتش اعمال شد به اجبار بسیاری از واحدهای تولیدی خود را به ارتش اختصاص داده و کارخانه اشتوتگارت نیز تنها به ساخت 3 گونه کامیون 3، 5/4 و 5 تن اختصاص یافت.
معرفی مدل L701 در سال 1945 آغاز گر دوران طلایی دیگری برای دایملر بنز بود. این مدل در سال 1949 با مدل 3250 جایگزین شد.
اتفاق مهم دیگر تاریخ دایملر بنز در سال 1951 با برنامه ریزیهای دقیق و با تلاش «آلبرت فردریش» مدیر طراحی بنز جهت ارائه قدرتمندترین وسیله نقلیه کشاورزی با نام یونیماگ بوقوع پیوست که در دهههای بعد موفقیتهایی فراتر از تصور دایملر بنز برای سازنده اش به ارمغان آورد.
کامیونی که نمونه اولیهاش در سال 1947 تولید شده و تا امروز بارها از سوی نشریات معتبر عنوان برترین خودرو آفرود دنیا را کسب کرده است.
در سالهای ابتدایی دهه 50 میلادی این مدلهای L5000، L6600 و L5500 بودند که با موتورهای 8/10 لیتری 145 اسببخاری خود در بازار جولان میدادند اما از سال 1955 دایملر بنز تصمیم به تغییر نامگذاری محصولاتش گرفت و مدل L6600 به L315 تغییر نام یافت.
مدلهای دیگر نیز به ترتیب به L325، L326 و L329 تغییر نام یافتند. برجستهترین مدل دایملر بنز L326 بود که با پیشرانه 200 اسببخاری خود قویترین کامیون آن زمان محسوب میشد.
دهه 60 برای دایملر بنز با معرفی موتورهای V8 و V10 سری 400 دنبال شد. از برجستگیهای این دهه میتوان به معرفی سری موفق LP و مدل 1632 مجهز به پیشرانه OM 403 به قدرت 320 اسببخار اشاره کرد. در سال 1973 نسل جدید کامیونهای دایملر بنز با کابینهای جدید به نام NG و با بهره گیری از نسل جدید موتورهای سری400 معرفی شدند.
اواخر دهه هفتاد این پیشرانهها با افزایش حجم به 6/14 لیتر به حداکثر توان 372 اسببخار دست یافتند. از نکات برجسته کامیونهای جدید بهره گیری از جعبه دندههای 16 سرعته بود. در کنار توسعه موتورهای V شکل، دایملر بنز تکنولوژیهای جدیدی را نیز در این دهه ارائه کرد که از آن جمله میتوان به مبدل گشتاور کلاچ WSK، سیستم ترمز ضد قفل ABS، کنترل الکترونیکی سوخت EDC و سیستم تعویض دنده الکترونیکی EPS اشاره کرد.
سری NG در سالهای 1980 و 1985 مورد بازنگری و بهینه سازی قرار گرفت. قویترین گونه سری NG80 دارای 500 اسببخار توان خروجی بود.
سری NG سرانجام در سال 1988 جای خود را به سری SK واگذار کرد تا دوران تازه ای برای این سازنده رقم بخورد. اوج تکامل موتورهای سری 400 در کامیونهای SK شکل گرفت که توانست عنوان کامیون سال 1990 را نیز برای دایملر بنز به ارمغان بیاورد.
هر چند کشنده SK1853 روزهای خوشی را در جادههای اروپا میگذراند اما سال 1995 زمان یک تغییر کلی در طراحی و معرفی پیشرانههای جدید از سوی بنز بود.
معرفی کشنده جدیدی به نام آکتروس در سال 1996 تجلی تمام تغییراتی بود که طراحان و مهندسان بنز در سر داشتند. پیشرانههای سری 500 آکتروس با 571 اسببخار توان و 2700 نیوتن متر گشتاور در کنار جعبه دندههای جدید و کابینی بسیار راحت جای هیچ حرف و حدیثی باقی نمیگذاشت.
ادغام با کرایسلر و شکل گیری دایملر کرایسلر AG در سال 1998 چندان تأثیری بر روند تولید محصولات تجاری بنز نگذاشت، ادغامی که در سال 2007 خیلی زود به پایان خود رسید.
کامیونهای آتگو و آکسور از دیگر محصولات نسل جدید بنز محسوب میشوند. نسل دوم آکتروس در سال 2003 و نسل سوم آن نیز در سال 2008 معرفی شدند و هر سه نسل آن توانستند عنوان کامیون سال را از آن خود کنند. برترین تکنولوژی دهه اخیر را نیز بنز با معرفی BlueTech از آن خود کرد. در این مدت کانسپتهای آکتروس TrustEdition، SpaceMax و Cruiser نیز جهت نشان دادن توان فنی و طراحی خود از سوی بنز به نمایش در آمدند.
پیدایش کشنده مرسدس بنز اکتروس Black Edition
اما اتفاق مهمی که در طول سالهای گذشته و عرضه 4 نسل آکتروس صورت گرفت، معرفی نسخه ویژه ای از آکتروس بهنام Black Edition در سال 2005 بر پایه کشنده آکتروس MP2 از سوی بنز بود.
شاید در دنیای خودرو یک مرسدس SLR خودرویی خاص و برجسته باشد اما کشنده Black Edition یک گونه نادرتر و با ارزشتر به شمار میآید. در سال 2006 از مجموع 60 هزار دستگاه تولیدی آکتروس تنها 250 دستگاه آن نسخه بلک ادیشن بوده که صد دستگاه آن فقط برای خود آلمان و مابقی برای کل اتحادیه اروپا ساخته شد.

هنگام برخورد با کشنده بلک ادیشن ناخودآگاه تصویر یک مرسدس بنز W113 از ذهن گذر میکند که عمده دلیل آن طرح خاص جلو پنجره آن است.
بدون شک در میان تمام مدلهای تولیدی بنز در این 15 سال کشنده بلک ادیشن بیشترین تأثیر را بر علاقهمندان به کامیونهای بنز داشته و این به اصالت طراحی بلک ادیشن بر میگردد.
استفاده معقول از کروم در قسمتهای مختلف بدنه موجب زیبایی دو چندان این کشنده شده، آینههای بغل نیز بر خلاف آکتروس MP2 از طرح زیبایی برخوردار است. وقتی نگاه خود را از سپر آغاز و با عبور از جلو پنجره به سقف کابین مگا اسپیس و لایت بار نصب شده روی آن خاتمه میدهیم، ابهت و صلابت خاصی را میبینیم که حس اعتماد به نفس قوی را برای راننده خود در جادهها به وجود میآورد. البته نباید از تأثیر رنگ سیاه کابین بر ایجاد این احساس بگذریم.
کابین کشنده مرسدس بنز اکتروس Black Edition
ورود به کابین بلک ادیشن توسط 4 پله روی هم صورت میگیرد و فضای تیره کابین شما را همچنان در همان احساس اول نگه میدارد. کیفیت بالای مواد بهکار رفته در قسمتهای مختلف کابین قابل تحسین است.
کابین فاقد تونل روی موتور بوده و جابجایی درون کابین براحتی صورت میپذیرد.

از تجهزات داخل کابین مگا اسپیس این کشنده میتوان به مایکروویو، قهوه جوش، سان روف برقی، کنترل خودکار دمای کابین، صندلی چرمی، غریبل فرمان چرم، گرمکن صندلی و پخش DVD اشاره کرد.
هنگام قرار گرفتن پشت فرمان چرمی بلک ادیشن در کنار تسلط مناسب بر محیط اطراف میتوانید از ارگونومی فوق العاده آن نیز لذت ببرید.
مشخصات فنی کشنده مرسدس بنز اکتروس Black Edition
مرسدس بنز برای این کشنده از پیشرانههای نسل دوم سری 500 و مدل OM 502LA استفاده کرده که این پیشرانه V8 توربودیزل دارای 611 اسببخار توان خروجی و 2800 نیوتن متر گشتاور در 1080 دور در دقیقه است. این پیشرانه خورجینی که بر پایه تکنولوژی بلوتک 4 ساخته شده با مجهز بودن به 2 توربوشارژر قوی، اصالت خود را در بخش پیشرانه نیز حفظ کرده است.
محدوده اقتصادی این پیشرانه از 1500 شروع و به 1800 دور در دقیقه ختم میشود. این کشنده که در کلاس 44 تن قرار دارد با بار کامل حداکثر به سرعت 90 کیلومتر در ساعت دست مییابد، ضمن اینکه در مدلهای ویژه خود آلمان سرعت این کشنده روی 80 کیلومتر محدود شده است.

با اینکه باتریها به جهت نصب مخزن ادبلو به انتهای شاسی منتقل شدهاند اما مخزن ادبلو در این کشنده از کنار شاسی برداشته شده و بجای آن یک مخزن سوخت آلومینیمی تعبیه شده تا حجم مخازن سوخت این کشنده به بالای 1100 لیتر برسد.
عرضه کشنده آکتروس بلک ادیشن را باید نمایشی عملی از شعار همیشگی بنز یا بهترین یا هیچکدام دانست.
مشخصات کشنده مرسدس بنز اکتروس Black Edition
تیپ: کشنده نیمه سنگین 2×4
مدل پیشرانه: OM 502 LA
تعداد و آرایش سیلندر: V8
حجم پیشرانه (لیتر): 9/15
حداکثر توان خروجی (اسببخار / دور در دقیقه): 611 / 1800
حداکثر گشتاور (نیوتنمتر / دور در دقیقه): 2800 / 1080
وزن (کیلوگرم): 8120
مدل کابین: MegaSpace
طول/ عرض/ ارتفاع (میلیمتر): 5815/ 2500/ 3765
شتاب صفر تا 50 کیلومتر (ثانیه):: 6/9
شتاب صفر تا 80 کیلومتر (ثانیه): 8/17
اندازه لاستیک (ساخت کنتیننتال): 5/22R55/385
میانگین مصرف سوخت در صد کیلومتر (لیتر): 33
قیمت نمونه صفر کیلومتر (یورو): 200 هزار





